Reliëf in aluminium cassettes
Een parkeergarage in Spijkenisse heeft een huid van aluminium cassettes met een 3D-vorm, die reliëf geeft aan de gevel. Vanwege de behoefte aan ventilatie is een perforatiepatroon aangebracht, waardoor vijf verschillende panelen zijn ontstaan.
De aluminium cassettes voor de gevel van de parkeergarage boven de Supercoop in Spijkenisse hebben een zeer bijzondere vorm. Gevelbouwer Sorba moest zelf de panelen eerst 3D uittekenen om te begrijpen hoe ze eigenlijk in elkaar zaten en hoe architectenbureau UN Studio ze bedoeld had. De cassettes verlopen aan alle vier zijden in diepte, waarbij de linker- en rechterzijde ook nog eens geknikt zijn. Het knikpunt wordt bepaald door het perforatiepatroon, dat op zijn beurt weer is ingegeven door de benodigde natuurlijke ventilatie voor de achtergelegen parkeergarage. Gekozen is voor vier verschillende perforatiepatronen.
Van rechts naar links gezien hebben de geperforeerde cassettes (3 mm dik massief aluminium) steeds dezelfde schuinte: de rechter hoekpunten liggen 30 mm dieper dan de linker hoekpunten. Dat geeft al een soort schubbeneffect aan de gevel. Vervolgens zijn de panelen voorzien van een schuine baan met perforaties. De hoek van die baan verschilt echter, doordat de bovenkant van de baan altijd begint in de linker bovenhoek en de onderkant van de baan eindigt in de rechter onderhoek. Het effect is dat de smalle banen bijna diagonaal lopen terwijl de brede bijna horizontaal georiënteerd zijn.
Projectgegevens
| Locatie | Kolkplein, Spijkenisse |
|---|---|
| Opdrachtgever | Multi Vastgoed, Gouda |
| Ontwerp | UN Studio, Amsterdam |
| Uitvoering | Vorm Bouw, Papendrecht |
| Gevel parkeergarage | Sorba, Winterswijk |
| Bouwperiode | april 2011-september 2011 |
| Tekst | Henk Wind |
| Fotografie | Henk Wind |
Knik in zijlijn
Ook dat was voor UN Studio nog niet voldoende. Om het reliëfeffect nog verder te versterken is ervoor gekozen om de linker zijkanten van de cassettes een geknikte lijn te geven, met het knikpunt op de overgang tussen geperforeerd en gesloten deel. Dit knikpunt ligt 30 mm dieper dan de hoekpunten. De gesloten delen komen hierdoor allemaal in een scheluw vlak te liggen. Dwars over het geperforeerde deel ontstaat een extra kniklijn. Ook ontstaat een materiaaltekort in de omgezette linkerrand van de cassettes, terwijl daarnaast de rechterrand vanwege het vouwen moest worden ingeknipt. Dit is opgelost door in de randen ter plaatse van de knikpunten een extra strip op te nemen, die is vastgezet met popnagels.
De omgezette randen van de cassettes zijn op de hoekpunten overigens niet met elkaar verbonden. Op de uiterste hoekpunten en op de knikpunten is zelfs een gaatje gestanst. Daar ontstaat namelijk de grootste spanning in het materiaal door het zetten. Het gaatje op de hoek ontlast het materiaal en dient tevens als afwateringskanaal voor lekwater aan de binnenzijde van de cassettes.
Gesloten panelen
Langs de dakrand en de onderste rand van de gevelbekleding zijn cassettes toegepast zonder perforaties in het oppervlak. Deze cassettes wijken ook af in vorm. Aan de bovenzijde respectievelijk onderzijde zijn deze cassettes vlak gehouden, zodat de rand haaks omgezet kon worden. De omgezette rand van de onderste panelen is overigens compleet geperforeerd. Dat is niet gedaan vanwege ventilatie, maar om lekwater af te kunnen voeren.
Om de modellering van de cassettes exact te bepalen heeft Sorba diverse proefpanelen gemaakt en een mockup gebouwd. Ook is een zandzakslingerproef uitgevoerd om aan te tonen dat de gevel voldoet aan de eisen voor doorvalveiligheid. Uiteraard is aan de binnenzijde van de gevel wel een extra staalprofiel aangebracht als aanrijbeveiliging.
Hoogwaardig aluminium
Sorba heeft voor de panelen zeer hoogwaardig aluminium toegepast, vertelt commercieel directeur Eric Hogeboom. “Voor de gevel is geanodiseerd aluminium gebruikt. Bij anodiseren haal je echter ook alle verontreinigingen in het aluminium naar voren. Daarom gebruiken we hier een speciale aluminium legering met architectonische anodiseerkwaliteit.”
Extra punt van aandacht daarbij is dat door het anodiseren de walsrichting van het aluminium zichtbaar wordt. Alle platen moeten dus in dezelfde richting uit de coil worden gesneden. “Als je dat verkeerd doet, gaat het aluminium zich aftekenen als een dambord.” Sorba koopt de coils rechtstreeks in bij de fabriek, om te voorkomen dat verschillende coils door elkaar worden gebruikt. Door in te kopen bij de fabriek kan kleurgarantie worden verkregen. Ook kan de breedte van de coil worden afgestemd op de te fabriceren plaatmaten, zodat er zo min mogelijk materiaalverliezen optreden. In verband met gevraagde garanties zijn de cassettes uiteindelijk in Engeland geanodiseerd, nadat ze geperforeerd en gezet waren in Nederland.
