Gevels Rijswijkse flats krijgen kleur
Met een aantal ingrepen zijn twee Rijswijkse flats zo gerenoveerd dat ze weer 25 jaar mee kunnen. Wat direct opvalt zijn de kleuren aan de gevels. Bij de ene flat domineert het blauw en bij de andere het rood. Geel is een optie voor het vervolg.
Projectleider Vincent de Groot van woningcorporatie Rijswijk Wonen is enthousiast maar kan geen uitspraak doen over het vervolg. “Eerst moet het project helemaal opgeleverd zijn en moet de aankleding van de openbare ruimte zijn voltooid. Dan volgt de evaluatie en beslissen we over de renovatie van de overige vijf flatgebouwen.” Architect Jan van Leeuwen moet dus nog even geduld hebben. Het ontwerp dat hij voor de renovatie van de twee flatgebouwen aan de Titus Brandsmastraat (samen 160 maisonnettes en appartementen) maakte, heeft veel afzonderlijke aspecten, maar resulteert toch in een samenhangend project voor de zeven flats. Wat direct opvalt zijn de kleuren aan de gevels. Bij de ene flat domineert het blauw en bij de andere het rood. “Geel is een optie voor het vervolg als de andere flats aan de beurt komen”, aldus een optimistische Van Leeuwen.
Opvallend kenmerk
De flatgebouwen bestaan elk uit een deel van 10 lagen en een deel van 12 bouwlagen, met daartussen het trappenhuis. Het oorspronkelijke uiterlijk kenmerkte zich door een gesloten begane-grondverdieping en door kunststof kasten die ter plaatste van de voordeuren aan de buitenkant van de galerijen waren gemonteerd. Deze ‘bootjes’ – door de buurt zo genoemd omdat ze destijds tijdens de bouw door de plaatselijke jeugd stiekem als boot gebruikt werden – waren niet meer van deze tijd. Maar ze waren wel heel kenmerkend. Om die reden heeft Van Leeuwen een variant bedacht.
Verbreding buitenruimtes
Nu dalen gekleurde, glazen sjerpen vanaf de dakrand naar beneden. Ze hangen voor de galerijen waarbij ze per galerij afwisselend voorover- en achteroverhellen. Dit levert niet alleen een vrolijk effect op, maar maakt ook de spiegeling minder hinderlijk. Het levert bovendien ter plaatse van de voordeur een verbreding van de galerij op van 20 cm.
Die verbreding is ook gemaakt op de balkons van de appartementen, die eigenlijk niet meer dan een glazenwasserstrook waren. Bij ieder appartement is het balkonhek van één travee vervangen door een constructie van gemoffeld staal, bestaande uit een driehoekig vloerdeel van tranenplaat, een balustrade van glas en een klemconstructie die tussen de balkonrand en de console wordt gemonteerd en het uitstekende balkon op zijn plek houdt. Zo krijgt iedere woning er 2 m2 balkonruimte bij. Een melkwit glaspaneel zorgt voor privacy.
Stoere detaillering
Van de begane-grondverdieping is een deel omgebouwd tot fietsenberging. Zo wordt het openbaar gebied tussen de flats een sociaal aantrekkelijker en veiliger gebied. De fietsen zijn van buitenaf zichtbaar door het gebruik van (gekleurd) glas in de nieuwe kozijnen. Ook is een aantal van de tweekamerwoningen op de eerste verdieping uitgebreid met een woonruimte op de begane grond. De oude balkons zijn gesloopt en voor één van de twee traveeën is een nieuwe voorbouw aangebracht met daarin een spiltrap. De voorbouw is een staalconstructie met een bekleding van geprofileerde staalplaat. Jan van Leeuwen: “Het gekozen profiel is fors en hebben we eerder toegepast in de utiliteitsbouw. Het geeft de gevel een extra accent.”
Die stoerheid is overigens ook elders in het project terug te vinden. “Bij een project van deze orde moet je niet te pietluttig zijn in het detailleren. Zorgvuldige maar wel forse gebaren zijn dan op hun plaats”, aldus Van Leeuwen.
Het tweede travee biedt ruimte aan een buitenterras op de begane grond en een balkon op de verdieping. Omdat de woningen gespiegeld zijn, is het balkon twee traveeën breed. Aan de achterzijde is de stalen omranding met bouten bevestigd aan de betonnen vloerrand. In het midden rust het balkon op de gehandhaafde console. Een windverband onder de houten vloer maakt het geheel stabiel.
Levensloopbestendige woningen
De opgave voor de renovatie van de flats bestond uit drie elementen: het renoveren van de buitenkant inclusief het opwaarderen van de entrees, het vernieuwen van de woonomgeving en het ombouwen van een aantal koopappartementen tot 33 levensloopbestendige woningen. Jan van Leeuwen, die in Amsterdam-Zuidoost (voorheen Bijlmermeer) eerder grote flatgebouwen renoveerde, is ook specialist in ergonomische aanpassingen. Hij geeft daarin onder meer les aan de Hogeschool van Amsterdam. Die specialistische kennis kwam van pas bij het ontwerpen van de levensloopbestendige woningen. “Denken vanuit de hulpbehoevende oudere en zijn omgeving is het uitgangspunt. Zo is de badkamer ingericht om op een brancard te kunnen douchen en is de slaapkamer met schuifdeuren met veel glas verbonden met de woonkamer. Dan kun je vanuit je bed toch contact houden met de medebewoners.” De levensloopbestendige woningen maken dat 55-plussers hier blijvend kunnen wonen.
